“Çocukları afetlerle korkutmayın”

Ana SayfaSAĞLIK

“Çocukları afetlerle korkutmayın”

Yaşanan doğal afetlerin çocuklar üzerinde önemli olumsuz ruhsal tesirlere yol açtığını belirten Çocuk Muhafaza ve Bakım Uzmanı Barış Tuncer ...

Koronavirüs salgınında günlük vaka sayısı 20 bin 890 oldu
Son dakika haberi! Koronavirüs salgınında günlük vaka sayısı 22 bin 699 oldu
Koronavirüs salgınında günlük vaka sayısı 22 bin 699 oldu (2)

Yaşanan doğal afetlerin çocuklar üzerinde önemli olumsuz ruhsal tesirlere yol açtığını belirten Çocuk Muhafaza ve Bakım Uzmanı Barış Tuncer, “Yetişkinlerin çocuk ve ergenlere kelam dinletebilmek için onları yangın ve sel üzere felaketlerle korkutmayın” dedi.

Son haftalarda yaşanan ağır sel ve yangın felaketleri, hem direkt mağdur olanlara, hem şahit olanlara hem de olayları izleyen topluma önemli travmalar yaşattı. Altınbaş Üniversitesi Çocuk Muhafaza ve Bakım Hizmetleri Programı Lideri Barış Tuncer, büyük afetlerin akabinde şahısların travma sonrası gerilim bozukluğu yaşayabileceklerini kaydederek, Travmayı atlatamayanlar açısından yaşadıklarının tesiri daha önemli meselelere dönüşebileceğini söyledi.

“ÇOCUKLAR DAHA KIRILGAN”

Travmatik olaylardan en fazla olumsuz etkilenecek kümesi çocuklar ile ergenlerin oluşturduğunu söyleyen Tuncer, “Çocukların afet gibisi travmatik olaylarda daha fazla etkileniyor. Çocuklar yetişkinlere nazaran daha kırılgan olmaları ve hayat deneyimlerinden kıymetli ölçüde mahrum olmaları nedeniyle travmadan etkilenme konusunda daha dezavantajlı pozisyondadırlar. Çocukların travmaya gösterdikleri reaksiyonlar de yetişkinlerin yansılarından daha farklıdır” sözlerini kullandı.

“TRAVMALAR GELİŞİM SIKINTILARINA YOL AÇABİLİR”

Travmaların, bebeklerle yeni yürüyen çocuklarda (0-3 yaş aralığı) gelişim sıkıntılarına yol açabileceğini tabir eden Barış Tuncer, buna ait örnekleri şöyle sıraladı:

“Travmadan etkilenen bebeklerde sık görülen yansılar ortasında, kolay şaşırma, korkulu görünme ile altını ıslatma, konuşma sorunları üzere gerileme davranışları ortaya çıkabilir. Travma yaşayan çocuklar anne-babadan ayrılmak istemeyebilir, uyku sıkıntıları yaşayabilir, kabuslar görebilir. Çok ağlama, çığlık atma, beşerlerle ilgilerde ürkeklik, itimat sorunları de travmatik olayların bebek ve çocuklarda görülebilecek tesirler ortasında yer alır. Denetim edilemeyen saldırganlık, iştahsızlık ve sindirim problemleri da travma sonucu ortaya çıkabilecek sonuçlar ortasında sayılabilir. Bu ortada travmalar, çocukların oyunlarına da yansır, travmayla ilgili tekrarlayan oyunlar görülebilir.”

“HAYALLE GERÇEĞİ KARIŞTIRMA”

 0-3 yaş çocuklarda görülen travma sonrası gerilim reaksiyonlarının büyük kısmının 4-6 yaş aralığındaki okul öncesi çocuklarda da görülebileceğini belirten Çocuk Muhafaza ve Bakım Uzmanı Barış Tuncer, travmatik olaya maruz kalmış okul öncesi çocuklarda genel olarak gözlenen reaksiyonları şöyle sıraladı:

“Yatak ıslatma, parmak emme üzere gerileme davranışları. Anne-babadan ayrılmama. Hayalle gerçeği karıştırma. Ani heyecanlanmalar. Kaçınma davranışları. İçe kapanma. Suçluluk hissetme. Kabuslar görme ve gece dehşetleri yaşama. Tipik davranışların takıntılı bir biçimde tekrarlanması. Dikkat problemleri. Dertli bir ruh hal. Hayvanlardan ve yabancılardan korkma.”

“KORKUTMAK ÇOK SAKINCALI”

Okul öncesi çağındaki çocuklar için en değerli kendini söz etme araçlarından birinin oyunlar olduğunu vurgulayan Barış Tuncer, “Çocuklar, yaşadıkları olumlu ya da olumsuz yaşantıları ve hislerini çabucak oyunlarına yansıtıp bunu bir tıp tabir aracı olarak kullanırlar. Çocukların travmayla ilgili algılarını ve hislerini oyunlarında gözlemek mümkündür. Bu devirde çocuklar benmerkezcilikten ötürü afetlere, travmatik olaylara kendilerinin neden olduğunu düşünebilirler. Çocuk, yaramazlık yaptığı, anne-babasının kelamını dinlemediği için bu olayın meydana geldiğini düşünebilir. Nu nedenle çocuklara yaramazlık yaparsan bizim konutumuz de yanar, bizim konutumuzu de su basar vb. şeyler söylemek çok sakıncalıdır” formunda konuştu.

“OKUL MUVAFFAKİYETİNİ DÜŞÜRÜR”

Travmanın okul çağındaki çocukları okul öncesi devirdeki davranışlara geri götürebileceğini söyleyen Tuncer, “Okul başarısı düşebilir, okula gitmek istemeyebilir. Okulda da davranış sıkıntıları yaşamaya başlar. İsyankarlık, saldırganlık ve gevezelik de bunlar ortasında yer alır. Tekrarlayan hareketler, yağmur, rüzgar, şimşek üzere doğal olaylardan korkma, dikkat ve konuşma problemleri da görülebilir. Erkek çocuklarda silahlara ve savaş oyunlarına ilgi artabilir, bedenlerinde ağrılar görülebilir” halinde konuştu.

“TRAVMA, ERGENLERİ ALKOLE YÖNELTEBİLİR”

13-18 yaş çocuklarda sıkça görülebilecek önemli aksiliklere yol açabileceğini söyleyen Tuncer, “Uyuyamama ya da fazla ahenge, iştahsızlık ya da çok yeme üzere durumlara sıklıkla rastlanabilir. Ergenlerde travma sonrası yansımalar ortasında mide bulantısı, kalp çarpıntısı, kolay ağlama, alkol ve/veya unsur kullanımına yönelme, hatalı ve çaresiz hissetme, öfke patlamaları, kabuslar görme, anne-babayla çatışma, okul meseleleri sıklıkla yer alabiliyor. Hırsızlık ya da saldırganlık, çok heyecan ve yerinde duramama, bağlantı kuramama, içe kapanma ve halüsinasyonlar görme de bunlar ortasında sayılabilir. Ayrıyeten gelecek hakkında olumsuz tavırlar, günlük etkinliklere ilgi duymama ve hatta intihar teşebbüsleri de maalesef ergenlerde travma sonrası görülebilen durumlar ortasında yer alıyor” dedi.

“GERÇEK DIŞI TABİRLER KULLANMAYIN”

Orman yangınları ile sel felaketlerinin yol açabileceği travma ve sonrası yaşanabilecek aksiliklere karşı Tuncer ebeveynlere tekliflerde bulundu:

“Çocuklarla doğal afetler (yangın, sel, deprem) hakkında yaş ve gelişim seviyesine uygun biçimde konuşun, dürüst davranın. ‘Tekrar yangın, sel olmayacak’ gibi gerçek dışı tabirler kullanmayın. Çocuğa yaşanan afetlerin süreksiz olduğunu anlatın. Sakin davranın ve yetişkinler olarak her vakit yanında olacağınızı belirtin, inançta hissettirin. Lakin durumun ciddiyetini inkar etmeyin. Çocuğunuzun bu husustaki his ve kanılarını anlatmaları için fırsat tanıyın. Yaşananları kendi söz ve cümleleriyle tabir edilebilmesi için çocuğunuzu destekleyin. Birtakım çocuklar için olayları tekrar tekrar anlatmak yaraları sarma sürecinin bir modülüdür. Onu dikkatle dinleyin, bir arada gelişim seviyesine uygun oyun oynayın, fotoğraf yapın, kıssa ve masal anlatın.  Çocuğunuzun paylaştığı hisleri yargılamayın, hissettiklerinin doğal olduğunu anlatmaya çalışın. Fiziksel temas seviyenizi artırın. Çocuğunuzun bedensel hudutlarına ve gereksinimlerine hürmet duyarak, çocuğunuza sarılın ve sevginizi gösterin. Çocuklar etraflarındaki yetişkinleri örnek alır. Bu nedenle kendi his, niyet ve davranışlarınızın farkında olun, sakin ve optimist kalmaya çaba edin. Zahmet yaşıyorsanız bir uzmandan dayanak alın. Çocuklara medyada sık yer alan afetlere ait haber ve programları izletmeyin. Çocuğun yanında söylediklerinize çok dikkat edin. Onlar düşündüğünüzden çok daha fazlasını duyar ve anlarlar. Evdeki olağan ömür döngüsünü sürdürmeye çalışın. Aile üyelerinin bir ortada olmasına itina gösterin. Çocuğun bir an evvel sistemli ve programlı bir gündelik yaşama girmesini sağlayın. Travma sürecini atlatmasını sağlamak için çocuğunuza yaşına uygun misyonlar verin. Bu, aile içinde dayanışma hissini artırır, çocuğun da kendisini inançta hissetmesini sağlar.”

SON SARSINTILAR: Türkiye ve dünyadan son dakika sarsıntılar listesi.

Kaynak: Demirören Haber Ajansı

Kaynakça: Haberler

YORUMLAR

WORDPRESS: 0
DISQUS: